Nie tylko woda!

Nie tylko woda!

Znaczny ubytek płynów, utrudnia prawidłowe funkcjonowanie organizmu. Oprócz utrudniania odprowadzania ciepła, może również prowadzić do zachwiania równowagi elektrolitowej, ponieważ wydalane (z kałem, moczem, potem) przez organizm płyny składają się nie tylko z czystej wody, ale również z soli mineralnych i innych związków (tylko przez płuca wydostaje się czysta woda). Z potem wydalane są głównie jony sodu i chlorku ( w litrze potu zawarte jest ok. 2,3-3,4g chlorku sodowego), dlatego tak ważnym jest, aby po intensywnym wysiłku uzupełnić straty wody, ale również brakujące elektrolity. W związku z tym, warto zapoznać się z rodzajami płynów, ze względu na ich zawartość węglowodanów.

Wśród napojów dla osób uprawiających sport wyróżnia się napoje hipotoniczne, izotoniczne i hipertoniczne. Główną różnicą między nimi jest osmolalność, czyli liczba cząsteczek w roztworze. Tymi cząsteczkami są elektrolity (jony) i węglowodany.

NAPOJE HIPOTONICZNE - charakteryzują się mniejszym ciśnieniem osmotycznym niż ciśnienie występujące w płynach ustrojowych (<275 mOsm/kg). Oznacza to, że szybko się wchłaniają i tym samym szybko gaszą pragnienie, ale nie poprawiają równowagi wodno-elektrolitowej. Zawierają za mało elektrolitów, by uzupełnić straty powstałe po intensywnym wysiłku fizycznym, np. woda mineralna.

NAPOJE IZOTONICZNE – posiadają ciśnienie osmotyczne odpowiadające ciśnieniu panującemu w płynach ustrojowych naszego organizmu (275–295 Osm/kg), przez co wchłaniają się równie szybko jak woda mineralna, lecz efektywniej nawadniają organizm i uzupełniają ubytki powstałe po intensywnym wysiłku. Zapewnia także utrzymywanie prawidłowego poziomu glukozy we krwi, co skutecznie opóźnia pojawianie się objawów zmęczenia. Izotoniki zaleca się pić podczas intensywnego treningu, gdzie mocno się pocimy, długotrwałego wysiłku w wysokiej temperaturze.

NAPOJE HIPERTONICZNE – posiadają stężenie wyższe niż stężenie płynów ustrojowych (>295 mOsm/kg), przez co wolniej się wchłaniają, a tym samym wolniej gaszą pragnienie. Zawierają duże ilości węglowodanów, dlatego umożliwiają szybką odbudowę strat energetycznych, np. soki owocowe, napoje energetyczne.

 

Podsumowując, po napoje hipotoniczne warto sięgać codziennie w celu regularnego nawodnienia organizmu, również przy mało intensywnym wysiłku fizycznym. Z kolei napoje izotoniczne zalecane są przy intensywnym treningu, aby nie tylko uzupełnić straty wody, ale również elektrolity wydalane wraz z potem. Hipertoniki natomiast, powinno spożywać się po bardzo intensywnym wysiłku, w celu regeneracji zasobów energetycznych organizmu (odbudowy glikogenu). Są doskonałym zamiennikiem węglowodanów w postaci stałej np. batoników, dla osób, które ich nie tolerują.

 

 

Autor: Marta Koźlarek